Daha önce yazmışdım az sonra söyleyeceklerimi (bir önceki yazımda da değindim). 2005′e kadar benim için iki Batman filmi vardı: Serinin ilk iki filmi , yani Tim Burton‘ın filmleri. 2005 yılına kadar çekilen diğer Batman filmlerine bir türlü ısınamadım. 2005 yılında ise Batman Begins‘de Christopher Nolan o kadar güzel iş çıkartmışdı ki yarasa adamın gözümdeki çekiciliği bir kere daha depreşmişdi. Bu nedenle yeni filmde onun ve son Batman rolünde oynayan Christian Bale‘in de olması beni fazlasıyla mutlu etmişdi.

Öncelikle belirtmek isterim ki Batman diğer kahramanlardan biraz farklıdır. Onun özel güçleri hiçbir zaman olmamıştır. Sadece servetinin sayesinde kendisine hazırladığı araç gereç ve öğrendiği dövüş sanatları ile suçlularla mücadele etmektedir. İşte bu nedenden ötürüdür ki, belki de birçok insanın kendisine yakın bulduğu nadide kahramanlardan biridir. Normal bir insan, ancak aynı zamanda kasvetli bir şehirdeki kahraman. Kaldı ki tüm Batman filmlerinde onun insan oluşu ve bu yükü ne kadar taşıyıp taşımayacağı alttan alttan işlenip durmuştur. Bu filmde ise bunu çok derinlemesine görüyoruz ve meselelerin başlangıcına doğru yol alıyoruz. Fazla ’spoiler’ yapmadan biraz filmden bahsedelim.

The Dark Knight’ı bir önceki film olan Batman Begins’ten daha başarılı buldum. Zaten izleyenlerin görüşüne ve eleştirmenlerin yazdıklarına bakacak olursak ben de sayıca çok fazla olan bir güruh arasındayım ve onlarla aynı düşünceleri paylaşıyorum. Fakat yazımın başında ifade ettiğim gibi IMBD’de bir numara olacak kadar değil. Daha doğrusu IMDB’de nasıl bu kadar popüler olduğunu tahmin ettiğimden dolayı bunları söylüyorum. İleride biraz daha değinmeye çalışacağım.

2005 yılında Christopher Nolan’ın sevdiğim yanı şu olmuştu: Çok fazla abartıya kaçmadan, konuyu ve karakterleri dağıtmadan, “cılkını çıkartmadan” yeniden bir Batman filmi sunmuşdu önümüze. Bu filmde de aynı şey söz konusu. Filmin plastiği ve karanlığındaki hakimiyet Tim Burton’ın filmlerine çok benziyor. Senaryo oldukça katı ve bir o kadar düzgün, oyunculuklar olması gerektiği kadar abartılı, hareket Batman filmlerine yaraşır sakinlikte. Batman Begins ile başlangıç anlatılırken bu filmde maceranın göbeğine doğru nasıl ilerlendiği anlatılmış ve bu çok iyi yapılmış. Batman serisine hakim olanlar hemen senaryoyu kavrayıp neyin ne olduğunu anlayabiliyorlar. Anlamayanlar ise kendilerince yorumlar getirip sadece filmdeki vurdu-kırdı, aksiyon ve süslü kahraman davranışları ile kendilerinden geçiyorlar. İşte IMDB’deki zirveye yükselişin ilk sırrı bu.

Yavaştan yazının başlığını neden böyle seçtiğime geçeyim. Su götürmez bir gerçektir ki The Dark Knight bir Joker filmidir. Bunu Heath Ledger‘ın performansı nedeniyle söylemiyorum. Bizatihi Joker karakterinin kendisi için söylüyorum. Kaldı ki aslında filmin (daha doğrusu hikayenin) bu isimle anılmasının sebebi kendisidir. Çok fazla detay vererek can sıkmak istemiyorum ancak filmdeki kahramanlarımızın dönüşümlerini, adeta kurtçuğun koza kurup, müteakiben kelebek oluşunu sağlayan yine Joker’in kendisidir. Eğer o olmasaymış ne Batman ne de bu filme konusunu veren Dark Knight olmayacakmış diyecek kadar da gözlerim iyi görüyor. Joker demişken hemen Heath Ledger‘ın performansından bahsedelim. Usta aktör Jack Nicholson‘ın ardından bir başkasını Joker rolünde izlemek öncelikle benim açımdan çok zor oldu. Zira filmde Joker’i ilk gördüğümde ve ilk hareketlerini izledikten sonra biraz itici buldum. Nedeni ise Heath Ledger’ın oyunculuğunu biraz abartılı hatta daha da ileri gidersek yapmacık olarak görmüşdüm. Daha sonra kendisine haksızlık yapmamak için eski Joker rolünü bir kenara bırakarak izlemeye devam ettim. İlerleyen zamanla beraber kendisinin de son derece başarılı performansı ile gözümdeki bu iticilik kayboldu. Filmin sonuna kadar da bir daha başlangıçtaki eğretilik hissine kapılmadım. Bu performansla Oscar’a aday gösterilir mi, gösterilirse alır mı şimdiden bir şey söylemek zor, zira çok erken.

Gelelim esas oğlanımıza, yani yarasa adama. Bu roldeki Christian Bale çok fazla efor sarf etmeden oyunculuğun hakkını vermiş. Oscar alır mı? Aday bile olamaz. Zira eğer birisi Batman rolüyle aday gösterilirse vay o gün Akademinin haline. Zaten mesele onu oynayanda değil yarasa adamın karakterinin ta kendisinde. Bu filmle beraber – hikayenin gidişatına göre- yarasa adam ilk defa Joker ile tanışır. Bu ne demektir? Bu demektir ki bugün o gündür ki Batman Batman olmuştur. Çünkü Joker olmadan Batman asla tamamlanmış olamaz. İkisi Ying Yang gibidir, biri olmadan diğerini düşünmek çok zor olur. Bundan dolayı Batman’in dönüşümü ve filmdeki başka dönüşümleri de Joker’in sağladığını söylemek çok abartı olmayacaktır. Daha fazla oyun bozan olmamak için ayrıntı vermiyorum.

Diğer rollerden ve oyunculardan bahsedecek olursak… Uzun bir süre sonra Gary Oldman‘i sinemada izlemek çok hoştu. Belki eski filmlerindeki kadar yüksek düzeyde bir oyunculuk sergilememişdi (bkz: Léon) ancak yine de kendisini görmek hoştu. Rachel rolünde Kathie Holmes’ten sonra bence en az onun kadar hoş olan Maggie Gyllenhaal’ı görmek de güzeldi. Filme renk katan bir başka isim ise amansız bölge savcısı rolündeki Aaron Eckhart’tı. Yardımcı rollerden en etkilisi kendisine ait. Kaldı ki karakteri filmin teması ile örtüşüyor ve hikayenin tamamlanmasına neden oluyor. Bu nedenle de son derece önemli bir karaktere hayat vermiştir kendisi.

Bu filmi önemli kılan en büyük etken Batman’in karakterinin izlediğimiz ilk Tim Burton filmindeki halini nasıl aldığının açıklanmaya başlamasıdır. Dönüşümün hikayesidir bu. Vazgeçmenin sınırında olan bir kahramanın, dayanmanın sınırını zorlayan, maskesini düşürmesine ramak kalmış bir kahramanın nasıl Kara Şövalyeye dönüştüğünün hikayesidir. Filmin son anlarında hem Joker hem de Gordon’ın ağzından ifade edilenler bunun bir özetidir. Filmin IMDB’de yüksek puan almasının bir ikinci nedeni de budur. Başarılı bir film, ancak esas başarının hikayenin bu şekilde güzelce örgülendiğini bilen bilinçli Batman taraftarları. Fakat bu kendisini IMDB’de birinci yapmazdı. Diğer izleyicilerin yazının başında anlatmış olduğum katkıları buna neden oldu.

Filmdeki diğer önemli bir husus ise, Holivuddaki amcaların filmin etkisini yüksek tutmak için  duygusal yüklenme istekleridir. Batman filmine yakışmış mıdır yakışmamış mıdır buna gittiğinizde siz karar verin. Ancak bunun her ne kadar filmler için olumsuz bir etki olması gerektiğini beynim söylese de kalbim söyleyemiyor. Beni oldukça etkiledi. İster klişe deyin isterseniz Holivud oyunu, yapılanlar beni etkiledi. Şehirde her ne kadar kötülük kol gezse de, insanların yüreklerinde hala sıcaklığın olduğunun gösterilmesi klişesi beni derinden vurdu. Filme gidenler feribot sahnelerini hatırlayacaklardır hemen. Gitmeyip ilerde izleyecek olanlar da o an beni hatırlasınlar. İşte IMDB’deki bir başka birinci olma nedeni.

Uzun bir yazı oldu, yavaş yavaş noktayı koyalım. Film şu an IMDB’de 115,340 oy ve 9,5 puan ile tüm zamanların en iyi filmi durumunda. Diğer sitelerde de puanları çok yüksek. 180 milyon dolara mal edilen bu film şu an dünya genelinde yaklaşık 265 milyon dolar hasılat etmiş durumda.

Son söz: Batman fanatikleri, kesinlikle kaçırmayın.

Şimdi, eğer hala görmediyseniz şaşırtıcı ilk bilgiyi vereyim size:

User Rating: 9.6/10 (69,135 votes)

Top 250: #1

Bir kere böyle bir hikayeye sahip filmde insan ne yazık ki oyunculuklara fazla odaklanamıyor. Animasyonlar arasında eriyip giden oyunculuğa bir de anlatıcı yani dış ses tekniği eklenince oyunculuklar hepten gözden düşüyor. Kısacası oyunculuklar ne kadar iyi olursa olsun ben bunu filmin artı hanesine yazamadım. Hikayeyle örtüşmesi açısından bence filmin plastiğinin daha farklı olması gerekirdi. Çok gerçekçi olmuş! Hayır hayır, iltifat olsun diye söylemiyorum, filmdeki gerçekçilik beni nedense soğuttu. Bahsettiğim şey kocaman kocaman mamutların, afişinde bir hayli yer tutmasına rağmen filmin kendisinde bir iki sahnede ancak kilit mesele olarak gördüğümüz Beyaz Diş’in ya da insan yiyen kuşların gerçekçiliği değil, ortamın gerçekçiliği. Sanki evimizin karşı bahçesinde gerçekleşiyormuş gibi izledim filmi, son bölüm hariç. Ama o bölüm bile ne yazık ki tatmin etmedi beni. Hani hatırlayalım bir Yüzüklerin Efendisini, bir Matrix’i. Filmlerin konusuyla beraber ortam bizi nasıl alıp götürüyordu değil mi? Çok mu acımasız davrandım. O zaman bu film için “Bir Rolan Emmerich Filmi” demeyecekler. Bakalım yaptığı filmlere: Stargate, The Day After Tomorrow, The Independece Day, Godzilla. Tamam birer şaheser olmayabilirler ancak özellikle ilk iki film bir hayli etkileyiciydi bence. Eleştirdiğim konu her ne kadar görüntü yönetmeninin işiyse de, yönetmen bu işi ya başından düşünecek ya da gidişata göre müdahale edecek, yoksa ortaya böyle bir film çıkar.

Bu kadar olumsuz yazmayacaktım aslında. Gerçekçiliğin bende uyandırdığı hisse, bu kadar büyük bir yapımdaki etkileyici sahne yetersizliğine, insanların duyguları zirve yapsın diye pohpohlanmış müziklere, Yagahllar’ın dili olarak İngilizce seçilmesine!, tüm dünyanın eleştirdiği tarihi konulardaki yanlışlara rağmen elinize geçerse izleyin diyecektim, ta ki son 5 dakikaya kadar! Hani insanlar filmlerde kendisini motive edecek bir unsur ararlar. Hikayenin bir yerinde kendilerine yer edinirler. Misal, kimisi bu filmde kahramana bürünür bir başka çift ise aşıklara, bazıları ise baba rolüne. Tam film bitti derken, bizdeki bazı Türk filmlerindeki klasik olan tutum bu filmde de çıktı karşımıza: Güzele güzel demem güzel benim olmayınca. Açıkçası şok olmuştum. İnsanın tamamen kafası karışıyor. Motive edecek unsurlardan biri daha uçuyor, tutunacak dallardan biri daha kırılıp gidiyor-du. Ancak aniden mesele tersine dönüverdi. Hani her şeyi anlatmamak için yazmayayım ancak olay Matrix’deki Neo-Triniti meselesini bile aşmış. Ne kudret varmış bizim yaşlı teyzemizde. Berbat bir final izledim kendi adıma. Neyse efendim, bence vakit kaybetmeyin ancak keyif sizin keyfiniz.

Filme gitmişken reklam izlemeden olmaz tabi. İzlediklerim arasından üç tanesine kısa kısa değinmek istiyorum.

Batman: The Dark Knight

Çocukluğumun efsane filmini olan Batman’in ilk ikisinin aşığıyımdır. Tim Burton’ın yeteneğini ne kadar takdir ettiğimi yakın çevrem iyi bilir. Ancak yükün büyük bir kısmını da görüntü yönetmeni, dekor ve çevre tasarımcıları üstüne almıştı. O Batman filmlerindeki doku, karanlık Gotham Şehri, dekorun, kostümlerin ve makyajların büyüleyiciliğiydi beni etkileyen. Hani sanki o çocuk gözümle başka bir dünyadan olaylar izliyor gibiydim ama bir ayağım hep yeryüzündeydi. Üç ve dördüncü filmi es geçiyorum zira bu filmler benim Batman tadımı kaçırıyor. Tam Batman olayı bitti derken ortaya Christopher Nolan’la beraber Batman Begins çıkıverdi. O eski tat ve doku yine karşımdaydı hem de çok güzel bir yönetmenlik işi ve kurguyla beraber. Oyuncu seçiminde kullanılan Christian Bale de ayrı bir değer katmıştı gözümde. Kısacası sevmiştim. Şimdi, yine aynı ekip The Dark Knight’ı çekiyor, hem de Joker geri dönüyor! Yalnııız, eğer tanıtım filmindeki görüntüler filme yayılmış durumdaysa vay benim halime. Zira film çok günümüzde duruyor! Sevmem ben öyle Batman filmini. İzlerken Newyork veya bir başka yer gelmeyecek aklıma, Gotham şehri gelecek. Yoksa ne anlarım ben o Batman filminden. Karanlık olacak, az kasvet kokacak, hava yer yer dumanlı olacak. Batman gece çıkacak ve icraatını yapacak. Gündüz gündüz, Büyük Elma’nın göbeğinde Batman filmi izlersem hiç acımam çizerim Chirstopher Nolan’ın üstünü de. Değinmeden geçmek ayıp ve acımasızca olur. Tanıtım filmindeki Joker sahneleri bir harika. Yakın bir zamanda ölen Heath Ledger bu rolün hakkını vermek için elinden geleni ardında koymamış. Genç ve başarılı aktörün bu nedenle yoğun stres altında kaldığı ve kullandığı ilaçlar yüzünden öldüğünü söyleyenler bile var.

Speed Racer

Wachowski kardeşleri Matrixten sonra bir daha yönetmen koltuğunda görememiştik. V for Vendetta gibi harika bir filmin senaryosunu ve yapımcılığının bir kısmını üstlenmişlerdi orası ayrı. Arada da bir Invasion (2007)’nın senaryosuna katkıda bulunmuşlardı. Bir sonraki filmleri ne olacak diye bekleyedururken kendileri 60′lı yılların Japon anime serisi olan Speed Racer’a el attılar. İlk okuduğumda “Allah Allah, nasıl bir film çıkar ki acaba ortaya” diye düşünmekten alamamıştım kendimi. Neden bizim dahi kardeşler böyle bir filme el atmışlardı acaba? Yanılmışım sanırım. Tanıtım filmini görünce iyice meraklandım. Yine çok farklı bir deneyime gitmişler Wachowskiler. Gördüğüm sahneler bir hayli garipti. Kısacası merak uyandırıyor ve ortaya güzel bir iş çıkacakmış hissi veriyor. Bakalım Matrix’teki maya tutacak mı. Küçük bir not: Filmde kötü karakter Lost dizisindeki başarılı doktorumuz ve oyuncumuz olan Matthew Fox.

Vantage Point

Amerika Birleşik Devletleri başkanına yapılan bir suikast ve sekiz farklı kişinin gözünden olayın aktarılması. Hikaye bile ilginç duruyordu okuduğumda. Tanıtımını gördüğümde daha da ilgimi çekti. Aksiyon sahneleri ve oyunculuğuyla güzel bir iş çıkmış gibi geliyor. Gibi geliyor diyorum zira dersimi iyi aldım. Filmi görmek lazım. Ancak oyuncular arasında uzun zamandır izlemediğim Sigourney Weaver var. Speed Racer’da kötü karakter olarak karşımıza çıkacak olan Matthew Fox bu sefer devlet görevlisi olarak arz-ı endam ediyor. Sayın Fox’u sanırım bundan sonra bol bol Hollywood ürünlerinde göreceğiz. Ek olarak filmde Forest Whitaker olduğunu da belirteyim. Ben seviyorum ya bu adamı, çok doğal ve gerçekçi oynuyor. Tüm sıra dışı görünümüne rağmen hiç eğreti durmuyor rollerinde.

Çok arayı açmadan bir başka sinema yazısında görüşmek üzere.